Успаміны аб жыцці Міколы Улашчыка

15 лютага ў Маскоўскім доме нацыянальнасцей адбылася вечарына, прысвечаная 100-годдзю М.Улашчыка. Актывісты маскоўскіх беларускіх суполак, расійскія вучоныя, студэнты і іншыя ўдзельнікі і госці ўспаміналі добрым словам гэтага выдатнага беларускага гісторыка і літаратара.

Вядомы беларускі і маскоўскі славіст А.Каўка расказаў пра жыццёвы і творчы шлях М.Улашчыка, пазнаёміў прысутных з разгорнутай у зале выставай яго твораў. Прамоўца адзначыў унікальнасць прац М.Улашчыка: высокі прафесіяналізм спалучаецца з захапляючым стылем пісьма, са шчырай любоўю да Радзімы і роднай беларускай мовы, што заўважыў у свой час В.Быкаў.

Па словах беларускага пісьменніка А.Кажадуба, М.Улашчык сваёй працай неаднаразова даказваў, што Беларусь мела, мае і будзе мець сваю багатую гісторыю. Актывіст беларускага руху ў Маскве А.Сабалеўскі назваў юбіляра падзвіжнікам беларушчыны і адраджэння.

Як падкрэслілі ў сваіх прамовах расійскія вучоныя і былыя калегі М.Улашчыка, што працавалі з ім ў галінах гісторыі, археалогіі і этнаграфіі (намеснік дырэктара Інстутута гісторыі РАН М.Рагожын, А.Харашкевіч, Л.Аляксееў і інш.), прафесіяналізм М.Улашчыка, яго грамадзянская годнасць, сумленнасць і дружалюбнасць заўсёды будуць прыкладам для новых пакаленняў беларускіх і расійскіх вучоных. Нягледзячы на цяжкі лёс, звязаны з палітычна матываванымі абвінавачаннямі і высылкай, а таксама са штучнай незапатрабаванасцю ў тагачаснай Беларусі, М.Улашчык самааддана працаваў і сваім натхненнем ангажаваў на даследванні сваіх калегаў і вучняў. Ён не паддаваўся на міфы і стэрэатыпы, а добрасумленна шукаў і апіраўся на першасныя гістарычныя і археалагічныя крыніцы.

На вечарыне ў Маскоўскім доме нацыянальнасцей прагучалі ўрыўкі з твораў юбіляра, быў паказаны ўрывак тэлевізійнай перадачы з Мінска ад 1986 года, на якой М.Улашчык выступаў на роднай мове і адказваў на пытанні беларускай аўдыторыі. Удзельнікі і госці маглі пазнаёміцца і набыць гадавік маскоўскіх беларусаў “Скарыніч”, прысвечаны 100-годдзю М.Улашчыка.

В.Чайчыц
Масква, 17.02.2006

P.S. Падчас вечарыны быў запланаваны паказ фільма “На чорных лядах”, які да гэтага вечара быў прадстаўлены МГА “ЗБС “Бацькаўшчына”. Але, на жаль, паказ фільма не адбыўся, а быў перанесены на другую імпрэзу, бо сустрэча былых знаёмых Мікалая Улашчыка зацягнулася на тры гадзіны.

Паводле радыё “Свабода” і
“Беларуская Масква”